25 marca 2026

Cud Eucharystyczny - Sokółka

Dla wielu wierzących katolików w Polsce, Sokółka jest miejscem znanym przede wszystkim z zaistniałego tu cudu eucharystycznego. Dla mieszkańców południowej Polski (ot chociażby tak jak autor) to miasteczko gdzieś na końcu świata, kawał drogi od domu - no trzeba wiedzieć, że jest to Podlasie, tylko 16 kilometrów od przejścia granicznego w Kuźnicy Białostockiej. Kawał drogi. 


Pierwotnie Sokoldka (bo takie było pierwsze brzmienie nazwy) była wsią koronną, założoną przy trakcie z Grodna do Knyszyna. Nazwa pochodzi od nazwy rzeczki, z biegiem czasu została uproszczona do formy, którą znamy dzisiaj. 


Początkiem XVI wieku na terenie dzisiejszej Sokółki istniał dwór myśliwski Sucholda, należący do królowej Bony. W 1565 roku król Zygmunt August ufundował tu pierwszy kościół, a w 1592 roku erygowano parafię. W 1609 roku Sokółka otrzymała prawa miejskie od Zygmunta III Wazy, co zapoczątkowało jej rozwój jako ważnego ośrodka handlowego na trakcie z Grodna do Knyszyna. Miasto przeżywało okresy świetności, ale też dramatyczne chwile – pożary, wojny i zniszczenia. Szczególnie tragiczny był rok 1796, kiedy pożar strawił drewniany kościół i zabudowania plebańskie. W XIX wieku Sokółka znalazła się pod zaborem rosyjskim, a w 1862 roku zyskała linię kolejową, co sprzyjało rozwojowi. 


W czasie II wojny światowej miasto było okupowane przez Niemców, którzy utworzyli tu getto żydowskie. W latach 1942-44 w Sokółce istniał obóz pracy, przez który przeszło w sumie 3000 osób. Przy likwidacji obozu część osób rozstrzelano. 
Po wojnie działała w okolicach miasteczka silna partyzantka antykomunistyczna, w samym 1946 r. posterunek MO został trzykrotnie rozbity.



Najważniejszym zabytkiem Sokółki jest kolegiata pw. św. Antoniego Padewskiego, znana również jako Sanktuarium Cudu Eucharystycznego. Obecny kościół wzniesiono w latach 1840–1848 w stylu klasycystycznym, dzięki staraniom dziekana ks. Józefa Kryszczuna. Świątynia została konsekrowana 9 czerwca 1850 roku przez biskupa wileńskiego Wacława Żylińskiego. Budowla zachwyca harmonijną fasadą z dwiema wieżami i eleganckimi proporcjami. W latach 1901–1904 dziekan ks. Anzelm Noniewicz rozbudował kościół, dodając dwie nawy, kaplice boczne i zakrystię. 



Wnętrze kryje trzy ołtarze – główny z obrazem św. Antoniego, nad którym umieszczono ocalały z pożaru obraz Wniebowzięcia NMP, oraz boczne poświęcone św. Michałowi i św. Annie. W świątyni znajduje się także obraz Jezusa Miłosiernego, namalowany na prośbę bł. ks. Michała Sopoćki, spowiednika św. Faustyny Kowalskiej.



W kościele św. Antoniego miał miejsce cud eucharystyczny: 12 października 2008 roku, podczas porannej Mszy Świętej, konsekrowana hostia upadła na stopień ołtarza. Zgodnie z przepisami liturgicznymi została umieszczona w naczyniu z wodą, aby się rozpuścić, i schowana w sejfie w zakrystii. Po tygodniu zauważono na niej plamę przypominającą krew. 30 października hostię wyjęto i położono na korporale, gdzie pozostawiła czerwony ślad. Badania przeprowadzone przez patomorfologów z Uniwersytetu Medycznego w Białymstoku wykazały, że fragment hostii zawiera strukturę tkanki mięśnia sercowego człowieka w stanie agonii. Wyniki wykluczyły jakąkolwiek ingerencję ludzką. Wydarzenie to zostało uznane za cud eucharystyczny i przyciąga pielgrzymów z całego świata. W kaplicy Matki Bożej Różańcowej przechowywana jest kustodia z cząstką Ciała Pańskiego, a Sokółka stała się miejscem modlitwy i licznych świadectw uzdrowień.





A na zdjęciu poniżej można zobaczyć eksponowany w sanktuarium korporał ze śladami krwi, która miała wypłynąć z cudownej hostii. 



Do poczytania!

21 marca 2026

Nad pięknym jeziorkiem - Krasnystaw

Powiem szczerze, uwielbiam stare hasło Polskiej Organizacji Turystycznej - Piękny Wschód. Tak, wschód naszej ojczyzny jest piękny. I to nie ważne, czy mówimy o krajobrazach, czy o architekturze. A nawet w nazwie - bo co oznacza Krasny staw? Po prostu piękny staw, piękne jezioro!  


Pierwsze wzmianki o osadzie Szczekarzew, poprzedniczce Krasnegostawu, pojawiają się w XIII wieku, a prawa miejskie nadał jej król Władysław Jagiełło 1 marca 1394 roku. Dogodne położenie na szlaku handlowym łączącym Ruś z zachodnią Europą sprzyjało rozwojowi miasta, które w XV wieku stało się siedzibą starostwa grodowego. W 1490 roku przeniesiono tu z Chełma siedzibę diecezji chełmskiej, co nadało Krasnostawowi rangę ważnego ośrodka religijnego i kulturalnego. W 1525 r. miasto otrzymało przywilej składu soli i miodu, w 1554 r. przywilej de non tolerandis Judaeis, zakazujący osiedlania się Żydom. Miasto przeżywało okresy świetności, ale też dramatyczne chwile – pożary, zarazy i wojny kozackie oraz szwedzkie w XVII wieku, a w XIX stuleciu kolejne zniszczenia i odbudowy. W czasach zaborów Krasnystaw znalazł się w granicach Galicji, a później Królestwa Polskiego. 


W czasie powstania styczniowego jazda polska pokonała miejscowy garnizon rosyjski. W XX wieku miasto doświadczyło tragedii obu wojen światowych - w czasie I toczące się w okolicy walki przyniosły zniszczenie większości zabudowy, w czasie II miejscowi Żydzi zostali wymordowani, dodatkowo w miejscowym więzieniu Niemcy rozstrzelali prawie 400 osób.  19 września 1943 r. oddział Batalionów Chłopskich pod dowództwem Stanisława Sokołowskiego ps. Rolnik zdobył więzienie, uwalniając około 300 więźniów. W latach 1944- 50 w okolicy działała partyzantka antykomunistyczna.
Obecnie miasto jest chyba najbardziej znane z corocznego festiwalu "Chmielaki Krasnostawskie" gromadzącego miłośników piwa i innych wyrobów chmielopochodnych. 


Najbardziej imponującym zabytkiem Krasnegostawu jest kościół św. Franciszka Ksawerego - monumentalna świątynia wzniesiona przez jezuitów w latach 1695–1717 z fundacji Krystyny z Lubomirskich Potockiej. Projektantem był Jan Delamars, a budową kierował Jan Huss. Kościół, zaprojektowany na planie krzyża, jest trójnawowy, z transeptem i półkolistym prezbiterium. Fasada zwieńczona jest dwiema wieżami, dodanymi w latach 1730–1741, które nadają bryle majestatyczny charakter.


Wnętrze zachwyca bogactwem późnobarokowej sztukaterii i polichromii autorstwa zakonnika Adama Swacha z 1721 roku, przedstawiającej sceny z życia patrona świątyni. W prezbiterium znajduje się okazały ołtarz główny z XVIII wieku, a w ramionach transeptu dwa boczne - Matki Bożej Różańcowej i św. Antoniego. Na chórze umieszczono 26-głosowe organy z 1912 roku, wbudowane w XVII-wieczny prospekt. Pod kościołem kryją się krypty, w których spoczywają m.in. fundatorzy świątyni. Warto wspomnieć o dramatycznym wydarzeniu z 1849 roku, kiedy zawaliła się ogromna kopuła, pierwotnie wieńcząca budowlę - jej upadek zniszczył strop, a ślad po tej katastrofie upamiętnia kapliczka stojąca na placu kościelnym.



Obok kościoła znajduje się dawny gmach kolegium jezuickiego, dziś siedziba Muzeum Regionalnego, oraz budynek seminarium duchownego, tworzące razem imponujący zespół architektoniczny.


A tak powoli kończąc - dlaczego właśnie Krasnystaw? No oczywiście jest związania z tym legenda: 
Dawno temu w miejscu dzisiejszego Krasnegostawu znajdowała się wioska, której mieszkańcy żyli w niezgodzie. Gdy nadeszła zaraza, ludzie zjednoczyli się, by ratować osadę. Według podania pomogła im Bogumiła, uzdrowicielka, która przygotowała napar z chmielu i nakazała modlitwy o mróz. Gdy choroba ustąpiła, a wody zalały dolinę, powstały stawy, w których zaczęły pływać karpie. Na pamiątkę tego wydarzenia nazwano osadę „Krasnym Stawem”, co z czasem przekształciło się w Krasnystaw.


Do poczytania!