Historia Korczyny sięga średniowiecza. Pierwsze wzmianki o osadzie pojawiają się w dokumentach z końca XIV wieku. W źródłach występowała ona pod nazwami Kotkenhaw, Kockenhaw, a następnie Kotczyna i Kotczyna Wola. Obecna nazwa miejscowości utrwaliła się dopiero w XVII stuleciu. Osada została założona na prawie magdeburskim, prawdopodobnie w drugiej połowie XIV wieku. Jej początki wiążą się z kolonizacją tych terenów przez osadników pochodzenia niemieckiego. Korczyna należała do dóbr związanych z zamkiem Kamieniec w Odrzykoniu, a jej właścicielami byli kolejno przedstawiciele znanych rodów szlacheckich, między innymi Moskorzowscy, Kamienieccy, Bonerowie, Firlejowie, Jabłonowscy i Fredrowie.
Warto wspomnieć, że Korczyna nie była od początku zwyczajną wsią. Z czasem rozwinęła się w osadę o charakterze miejskim. W 1722 roku uzyskała przywilej organizowania jarmarków oraz cotygodniowych targów. Przez długi czas stanowiła ważny lokalny ośrodek rzemiosła i handlu. Prawa miejskie utraciła dopiero w 1934 roku, w wyniku reformy administracyjnej. Jednym z najważniejszych zajęć mieszkańców Korczyny było tkactwo. Tradycje tego rzemiosła sięgały dawnych stuleci, a miejscowi rzemieślnicy zajmowali się przede wszystkim produkcją tkanin lnianych i konopnych. W 1882 roku powstało Towarzystwo Tkaczy pod opieką św. Sylwestra, a cztery lata później uruchomiono szkołę tkacką. Była to inicjatywa świadcząca o dużym znaczeniu tej gałęzi rzemiosła dla miejscowej społeczności. Rozwój Korczyny nie ominął również trudnych wydarzeń historycznych. W czasie I rozbioru Polski w 1772 roku miejscowość znalazła się pod panowaniem austriackim. Szczególnie tragiczne były wydarzenia II wojny światowej. W 1942 r. licząca blisko 800 osób społeczność żydowska została wymordowana - część rozstrzelano na miejscu, innych wywieziono do obozów zagłady min. w Bełżcu i Treblince. Pod koniec lipca 1944 roku niemieckie wojska dokonały pacyfikacji Korczyny. Zginęło około 40 mieszkańców, a 72 domy zostały spalone. Był to jeden z najtragiczniejszych epizodów w dziejach miejscowości. Po II wojnie w Korczynie rozwinęło się na szeroką skalę sadownictwo i przetwórstwo spożywcze, powstały Korczyńskie Zakłady Spożywcze, których produkty sprzedawano w słoikach z charakterystycznym napisem Korczyna na etykiecie.
Najważniejszym zabytkiem Korczyny jest kościół parafialny pw. Najświętszej Maryi Panny Królowej Polski, będący jednocześnie sanktuarium św. Józefa Sebastiana Pelczara. Historia miejscowej parafii jest znacznie starsza od obecnej świątyni. Pierwsze informacje o parafii korczyńskiej pochodzą z 1506 roku, choć w źródłach historycznych pojawia się również wcześniejsza wzmianka o miejscowym plebanie, datowana na 1478 rok. Początkowo wierni korzystali z drewnianego kościoła, którego dokładna historia i wezwanie nie są całkowicie pewne. W XVI wieku Korczyna stała się jednym z miejsc, w których silnie zaznaczyły się wpływy reformacji. Właściciele miejscowości związani z ruchem kalwińskim doprowadzili do przejęcia katolickiej świątyni i przekształcenia jej w zbór. W 1567 roku Korczyna została przyłączona do parafii w Odrzykoniu. Kościół powrócił do katolików pod koniec XVI wieku, w związku ze zmianą wyznania przez Piotra Firleja.
Szczególne znaczenie dla odrodzenia życia religijnego w Korczynie miał Sebastian Pelcz, miejscowy zagrodnik, który w 1621 roku własnym sumptem ufundował nową, obszerną drewnianą świątynię pw. Świętych Apostołów Piotra i Pawła. Przy kościele stanęła również drewniana dzwonnica, na której zawieszono cztery dzwony. Świątynia służyła mieszkańcom przez blisko dwa stulecia, jednak w 1807 roku padła ofiarą wielkiego pożaru, który zniszczył znaczną część miejscowości.
Kolejny kościół powstał w 1812 roku z fundacji Józefa hrabiego Jabłonowskiego, ówczesnego właściciela korczyńskich dóbr. Była to już budowla murowana, wzniesiona w miejscu wcześniejszego kościoła, w zachodniej części rynku. Jej konsekracja odbyła się w 1882 roku. Świątynia posiadała klasycystyczną dzwonnicę, którą rozebrano w 1934 roku, ponieważ zasłaniała fasadę nowego kościoła. Z czasem budowla zaczęła jednak popadać w zły stan techniczny. Podjęto więc decyzję o wzniesieniu nowej, znacznie okazalszej świątyni. Dużą rolę w realizacji tego przedsięwzięcia odegrał pochodzący z Korczyny biskup przemyski Józef Sebastian Pelczar.
Obecny kościół parafialny w Korczynie powstał w latach 1910–1914. Został zaprojektowany przez Stanisława Majerskiego, architekta i inżyniera z Przemyśla, znanego z licznych realizacji sakralnych na terenie dawnej Galicji. Budowę świątyni rozpoczęto 29 czerwca 1910 roku, kiedy poświęcono kamień węgielny. Jej powstanie było możliwe między innymi dzięki znaczącemu wsparciu finansowemu biskupa Józefa Sebastiana Pelczara, który szczególnie troszczył się o swoją rodzinną miejscowość. Konsekracji ukończonego kościoła dokonał osobiście w 1914 roku. Świątynia reprezentuje styl neogotycki, nawiązujący do średniowiecznej architektury sakralnej. Jej monumentalna bryła, strzeliste elementy architektoniczne oraz charakterystyczne ostrołukowe rozwiązania nadają jej wyjątkowy wygląd. Kościół został zaprojektowany jako budowla trójnawowa z dwiema kaplicami bocznymi.
Na szczególną uwagę zasługuje architektura wnętrza. Przestrzeń świątyni została podporządkowana neogotyckiej stylistyce, a bogate wyposażenie tworzy spójną kompozycję z architekturą budowli. Wnętrze zdobią między innymi ołtarze, stalle i ambona wykonane w pracowni Ferdynanda Majerskiego. Jednym z ciekawszych elementów wyposażenia jest zespół rzeźb przedstawiających Credo Apostolorum, czyli prawdy wiary zawarte w Składzie Apostolskim. Wyjątkową wartość artystyczną posiada również ołtarz główny, w którym umieszczono obraz autorstwa Jana Styki – znanego malarza, współtwórcy monumentalnej Panoramy Racławickiej. Przedstawia on hołd składany Matce Najświętszej przez przedstawicieli różnych stanów społecznych.
Wśród starszych zabytków wyposażenia znajdują się także elementy pochodzące z wcześniejszej świątyni. Warto zwrócić uwagę na obraz Świętych Apostołów Piotra i Pawła z XVIII wieku, pierwotnie znajdujący się w ołtarzu głównym poprzedniego kościoła, rokokową kamienną chrzcielnicę z XVIII wieku, XVIII-wieczny obraz Świętej Rodziny, umieszczony w lewym ołtarzu bocznym.
Interesującym elementem wystroju są również witraże. Ich pierwotny projekt przygotował Stefan Matejko, a wykonaniem zajęła się krakowska pracownia Żeleńskich. Niestety, oryginalne przeszklenia zostały zniszczone podczas działań wojennych w 1944 roku. Obecne witraże stanowią rekonstrukcję pierwotnej kompozycji. Na zewnętrznej ścianie prezbiterium znajduje się interesująca kamienna dekoracja przedstawiająca ukrzyżowanego Chrystusa na tle Jerozolimy, z płaskorzeźbą Piety umieszczoną poniżej.
Dzieje kościoła nie były wolne od zniszczeń. Świątynia ucierpiała podczas I wojny światowej, a następnie ponownie w 1944 roku, w czasie walk niemiecko-radzieckich. Naprawa wojennych uszkodzeń trwała do 1948 roku. W latach 1975–1977 wymieniono pokrycie dachowe, stosując blachę miedzianą.
Historia korczyńskiej świątyni jest nierozerwalnie związana z postacią św. Józefa Sebastiana Pelczara. Urodził się on 17 stycznia 1842 roku w Korczynie. Był kapłanem, profesorem Uniwersytetu Jagiellońskiego, biskupem przemyskim oraz założycielem Zgromadzenia Służebnic Najświętszego Serca Jezusowego, znanych jako siostry sercanki. Jako biskup przemyski szczególnie troszczył się o rozwój życia religijnego i duchowego swojej rodzinnej miejscowości. Jego pomoc finansowa i zaangażowanie miały ogromne znaczenie dla powstania obecnego kościoła.
Po kanonizacji Józefa Sebastiana Pelczara przez papieża Jana Pawła II w 2003 roku, korczyńska świątynia zyskała jeszcze większe znaczenie jako miejsce związane z życiem i działalnością świętego. W maju 2004 roku kościół został ustanowiony Sanktuarium św. Józefa Sebastiana Pelczara. Dzięki temu Korczyna stała się ważnym miejscem na religijnej mapie Podkarpacia, odwiedzanym przez pielgrzymów pragnących poznać miejsce narodzin i młodości jednego z polskich świętych.










































